8 september 2022

VerpleegThuis van Teun Toebes

verpleegthuis cover

Over dit boek ben ik een beetje dubbel. Ik begrijp de boodschap, maar ik had na afloop een gemengd gevoel.

Teun gaat op 21-jarige leeftijd wonen op een gesloten afdeling van een verpleeghuis. Hij wil ervaren hoe het is om de dag door te brengen tussen de bewoners van de afdeling. Hoe beleven ze hun dag, wat hebben ze te vertellen en hoeveel ruimte is er voor deze mensen met dementie om zichzelf te kunnen zijn op een afdeling vol structuur en regeltjes. Het valt Teun op dat alles volgens systemen werkt, dat er vaak over de bewoners wordt gepraat in plaats van met de bewoners en dat ze eigenlijk weinig vrijheid hebben.

Teun heeft een punt, maar…

Teun woont op een kamer op een gesloten afdeling. Hij eet mee met de groep, heeft bijzondere gesprekken en onderneemt leuke dingen samen met zijn mede-bewoners. Ondertussen observeert hij ook de woonsituatie, het beleid en de verpleegkundigen. Teun stipt een aantal belangrijke en herkenbare punten aan. Ik zie ook dat mensen met dementie vaak als een kind worden toegesproken, dat er over ze wordt gepraat in plaats van met deze mensen en dat levenslange gewoontes en hobby’s vaak buiten de deuren van de afdeling blijven. Niet meer onder je eigen fijne dekbedovertrek bijvoorbeeld, je zacht gekookte eitje missen of je dagelijkse ommetje. Teun ontdekt dat deze mensen opleven van mooie verhalen, van een middag weg en een gezellig borrel op vrijdag en gewoon simpel: dat beetje extra persoonlijk aandacht. In een verpleeghuis raak je toch een stukje van je eigen identiteit kwijt en als ik eerlijk ben, dan lijkt mij dat in mijn laatste jaren van mijn leven niet tof.

Maar goed, na het lezen van dit boek dacht ik ook: dit is de ervaring die Teun opdoet in het tehuis waar hij woont. Zo hoeft het niet overal te zijn! Teun klaagt bijvoorbeeld over de inrichting, sfeer en gordijnen. Bij mijn grootvader was het juist heel huiselijk en knus ingericht. Ook hadden ze bij mijn grootvader tijdens het EK feestelijke voetbalavonden voor de mannen, met (alcoholvrij) bier en chips. Er zitten dus toch wel verschillen tussen verpleeghuizen. En de ene verpleegkundige is de andere niet.

En hoe zat het financieel?

Wij hoorde keer op keer dat we moesten beseffen hoe hoog de eigen bijdrage per maand zou zijn en mijn grootvader moest op een wachtlijst, want er was geen plaats. Teun neemt als 21-jarige een kamer in beslag, een ruimte waar misschien jouw vader/opa of moeder/oma in terecht had gekund als de zorg thuis ondoenlijk zou zijn geweest. Ook eet Teun mee, hij zit lekker warm, kan douchen, er is tv en wifi en ondertussen werkt hij aan zijn studie. Ik vraag me af hoe dit project financieel is gegaan.

Hoewel ik het een bijzonder verhaal vind en de gedachtegang en intentie erachter begrijp, las het boek niet altijd gemakkelijk weg. Teun herhaalt zichzelf vaak en de schrijfstijl is wat houterig en soms zelfs wat drammerig. Dat is jammer, want hij deelt ook zeker waardevolle momenten. Hij geeft de bewoners echt een gezicht, een verhaal én een verleden. En hij heeft zeker ook op sommige punten gelijk! Meer beweging, meer aandacht voor de eigen identiteit en mét de bewoners blijven praten.

2 reacties

  • 8 september, 2022 om 21:26
    Margareth Hillebrandt zegt:

    Ik wilde het boek gaan lezen, maar krijg er steeds minder zin in. Ik begrijp dat Teun een zeer eenzijdige kijk heeft gehad in dat verpleeghuis terwijl er enorme transities geweest zijn op het gebied van zorg voor mensen met dementie en ook zijn er de laatste 10 jaar prachtige huizen gebouwd en is er veel geïnvesteerd in activiteiten, niet meer alleen dat eeuwige bingo. Zelf heb ik een prachtig project gecoördineerd van de bouw van ‘het dorp Oudshoorn’ in Alphen aan den Rijn. Niks gesloten afdeling, daar worden mensen met dementie enorm onrustig en boos van. Alles open, behalve de ingang van het dorp. Dat eist wat van het personeel die met trainingen daarin ondersteund moeten worden. Het resultaat op het welzijn van de bewoners én personeel is verbluffend. En … alcoholvrij bier, gewoon een echt biertje of een borreltje, waarom niet? Dit boek ga ik niet meer lezen. Tip: lees mijn Dames op de Herengracht. Gaat ook over dementie, maar totaal andere invalshoek.


    Margareth Hillebrandt
    Beantwoorden

    • 8 september, 2022 om 22:17
      Leesdame zegt:

      Allereerst. Mijn grootvader kreeg alcoholvrij bier omdat hij medicatie had waarbij de combinatie met alcohol niet verstandig was. Daarom dus niet. Ik heb ook wel eens medicatie waarbij alcohol niet goed samengaat.

      “Het dorp Oudshoorn” klinkt als een hele fijne en knusse plek!


      Leesdame
      Beantwoorden

Geef hier je reactie

Wellicht ook interessant voor je: